De wereld volgens Gijp, Bob, Maarten en Garp

beeldcitaat: publiciteitspagina uitgeverij Overamstel

In mijn supermarkt hangt een display met een stapel boeken: de nieuwe ‘Gijp’ is uit! De Wereld volgens Gijp is de opvolger van de bestseller Gijp (ca. 350.00 verkochte exemplaren), eveneens geschreven door Michel van Egmond. Dat werd indertijd omschreven als een ‘boek voor mensen die nooit een boek lezen’. Het is daarom opmerkelijk dat de nieuwe titel een toespeling is op een andere boektitel: De Wereld volgens Garp van John Irving (oorspr.: The World according to Garp).

John Irvings boek is uit 1978 en is de oorsprong van de formule The world according to X / De wereld volgens X, die je voor elk persoonlijk verhaal kunt gebruiken. In de catalogus bij staan momenteel: De wereld volgens Gijp, De wereld volgens Bob, De wereld volgens Garp, De wereld volgens Maarten van Rossem, De wereld volgens Karl, De wereld volgens Nederland, De Wereld volgens Wierenga 1 en 2,De wereld volgens Yoshi, De wereld volgens Monsanto, De Wereld Volgens Pinto, De Wereld Volgens De Bosatlas, De wereld (1947-2001) volgens Opland, De Wereld volgens Leonardo da Vinci, De wereld volgens prins Claus, De Wereld volgens Ghandi, De wereld volgens de Spirit, De Wereld Volgens Jim Rogers, De Wereld Volgens Wagendorp, Wereld volgens Abel Eppens, De Wereld Volgens Clarkson, De Wereld Volgens God, De wereld volgens Beau, De wereld volgens Kadhafi, De wereld volgens Bert, De wereld volgens Luns, De Wereld Volgens Bob Van Dam, De Wereld Volgens Gorilla, De Wereld volgens Cork, De Wereld volgens Valkema, De Wereld volgens Kiekeboe, De Wereld volgens Bertje, De Wereld volgens Thomas van der Noot, De wereld volgens Louis Tobback.

Kijk je in het archief van een krant als de NRC vind je artikelen als De wereld volgens Spong, De wereld volgens Mark Zuckerberg, etc.

Snowclone

Kortom de formule is een cliché en zulke formules worden wel snowclones (of in Wikipedia-vertaling vertaling sneeuwklonen) genoemd. Clichématige formule is denk ik een meer duidelijke term.
 Waarom vergreep uitgeverij Overamstel zich hieraan? Ik denk omdat het publiek voor dit boek vooral wordt aangetrokken door het hoofd van Van der Gijp + groot het woord ‘Gijp’. Ten tweede omdat Gijp lijkt op het oorspronkelijke Garp. De wereld volgens Gijp is dus niet zomaar een cliché, maar een woordspelende toespeling op het oervoorbeeld van de formule.

Dit vind je misschien ook leuk...